Onderzoekers van Google DeepMind verzetten zich publiekelijk tegen arbeidscontracten waarvan ze zeggen dat ze hen ervan weerhouden het bedrijf voor altijd te bekritiseren over AI-risico's – ook nadat ze zijn gestopt – en Google heeft nu terrein toegegeven door te zeggen dat het de beperkingen na uitdiensttreding niet zal afdwingen en deze al heeft geschrapt uit de voorwaarden voor nieuwe aanwervingen.
De Washington Post meldde dinsdag dat medewerkers van DeepMind de vrijheid eisen om het publiek te vertellen wat ze weten over AI, en protesteren tegen wat het rapport beschrijft als een levenslang verbod op het bekritiseren van het bedrijf. Het dispuut heeft zich ontvouwd in interne fora bij Google voordat het in de publieke opinie terechtkwam, en het raakt een van de meest omstreden vragen in de AI-industrie: of werknemers in de laboratoria die grenssystemen bouwen de buitenwereld kunnen waarschuwen voor de risico's waarvan ze op het werk getuige zijn. Voor meer context over dit verhaal, zie ons AI-trends.
Wat de contracten zeggen
Volgens de berichtgeving van de Post bevatten de contracten van DeepMind-werknemers niet-kleinerende clausules die werknemers blijven binden, zelfs nadat hun dienstverband is geëindigd. Onder dergelijke voorwaarden zou een vertrekkende onderzoeker die publiekelijk de veiligheidspraktijken van Google bekritiseerde – of eenvoudigweg informatie over de AI-systemen van het bedrijf openbaar maakte – in theorie de rest van zijn carrière met juridische blootstelling te maken kunnen krijgen.
Een deelnemer aan de interne discussie beschreef de regeling in opmerkingen die werden geciteerd door lezers van Hacker News die het artikel bespraken: het contract bevatte blijkbaar taal waarin werd gespecificeerd dat ontslag een werknemer niet ontslaat van de verplichting om niet in diskrediet te worden gebracht. Voor veiligheidsonderzoekers, wier professionele waarde vaak afhangt van hun vermogen om openlijk te publiceren en te spreken, is het effect een vorm van permanente zwijgen.
Reactie van Google
De druk lijkt resultaat te hebben opgeleverd. Vrijdag reageerde een Google-topman op de interne discussie over de niet-kleineringsclausule en zei dat het bedrijf deze niet zou opleggen aan werknemers die het bedrijf hadden verlaten, aldus de Post.
Dinsdag was een Google-woordvoerder nog verder gegaan en zei in een e-mail tegen de krant: "We hebben altijd een open dialoog over veiligheid en verantwoordelijkheid aangemoedigd." De woordvoerder voegde eraan toe: "Onlangs hebben we onze voorwaarden voor nieuwe aanwervingen bijgewerkt, waaronder het verwijderen van het post-beëindigingsaspect van niet-kleinerende clausules."
Dat is een betekenisvolle concessie. Niet-kleinerende clausules na uitdiensttreding zijn een brandpunt geworden in de technologie-industrie, juist omdat ze voorkomen dat het publiek hoort over problemen binnen bedrijven nadat werknemers al zijn vertrokken – het moment waarop individuen het minste te verliezen hebben en de meeste geloofwaardigheid. Het besluit van Google om de post-beëindigingscomponent uit contracten voor nieuwe werknemers te verwijderen, suggereert dat het bedrijf de reputatiekosten van het verdedigen van de clausules hoger achtte dan welk vertrouwelijkheidsvoordeel ze ook opleverden.
Een langdurige spanning bij de AI Labs
Het dispuut past in een patroon dat zich in de grensoverschrijdende AI-industrie heeft afgespeeld. Veiligheidsonderzoekers zijn herhaaldelijk gevangen geraakt tussen vertrouwelijkheidsverplichtingen jegens hun werkgevers en de overtuiging dat het publiek het verdient om op de hoogte te zijn van de risico's die worden veroorzaakt door systemen die capabeler zijn dan alles wat ooit eerder is ingezet.
DeepMind zelf heeft prominente vertrekpunten gezien die verband houden met veiligheidsoverwegingen, en rivaliserende laboratoria hebben te maken gehad met hun eigen spraakmakende ontslag van onderzoekers die zeiden dat ze niet langer konden zwijgen over de manier waarop hun werkgevers risico's benaderden. Petities en open brieven van werknemers zijn een terugkerend mechanisme geworden waarmee AI-laboratoriumpersoneel probeert het gedrag van hun bedrijven te beïnvloeden – op het gebied van militaire contracten, veiligheidsverplichtingen en transparantie.
Het DeepMind-protest voegt een nieuwe juridische dimensie toe aan die dynamiek: in plaats van te betwisten wat het bedrijf opbouwt, betwisten werknemers de contractuele machinerie die bepaalt of ze er ooit over mogen praten. Arbeidsadvocaten merken op dat de afdwingbaarheid van brede niet-kleineringsclausules verschilt per jurisdictie, en toezichthouders in de Verenigde Staten hebben eerder actie ondernomen tegen bedrijven die al te brede scheidingsovereenkomsten gebruikten om vertrekkende werknemers het zwijgen op te leggen.
De timing is ook van belang. Google concurreert om AI-onderzoekstalent met OpenAI, Anthropic, Meta en een groeiend cohort van goed gefinancierde startups, en de onderzoekers die het meest waarschijnlijk risicovragen zullen afwegen, zijn degenen die het meest gevoelig zijn voor de vraag of ze ooit publiekelijk zouden kunnen spreken over wat ze zien. Een bedrijf dat erom bekend staat voormalig werknemers de mond te snoeren, wordt geconfronteerd met een moeilijker wervingsveld voor precies die kandidaten – een commerciële berekening die mogelijk heeft gewogen op de beslissing van Google om de voorwaarden zo snel aan te passen.
Waarom het ertoe doet
Frontier AI-bedrijven nemen een ongebruikelijke positie in. Ze hebben een aantal van de weinige mensen op aarde in dienst met praktische kennis van de meest capabele AI-systemen, maar toch zijn deze werknemers doorgaans gebonden aan nauwe vertrouwelijkheidsovereenkomsten die langer duren dan hun dienstverband. Als elke geloofwaardige getuige van de interne veiligheidspraktijken van een laboratorium wettelijk verboden is om te spreken, hangt het openbare verslag volledig af van wat bedrijven over zichzelf willen onthullen.
Daarom reikt de uitkomst van dit geschil verder dan Google. De manier waarop AI-bedrijven de toekomstige toespraken van hun onderzoekers beperken (of beschermen) kan bepalen of waarschuwingen over krachtige systemen regelgevers, journalisten en het publiek vroeg genoeg bereiken om er toe te doen, of pas achteraf komen. De concessie van Google schrapt één levenslange gag-clausule uit de voorwaarden voor nieuwe aanwervingen; Of bestaande werknemers een gelijkwaardige duidelijkheid krijgen, blijft voorlopig de open vraag van de mensen die er werken.
---
Blijf Voorop met AIHet laatste AI-nieuws, analyses en doorbraken — allemaal op één plek.
Lees meer AI-nieuws →
