De schuldenlast die de Amerikaanse AI-boom financiert is veel groter – en veel minder zichtbaar – dan de bedrijfsbalansen suggereren. De buitenbalansschulden die verband houden met verplichtingen op het gebied van kunstmatige intelligentie bij grote Amerikaanse technologiebedrijven zijn in zes maanden met grofweg 90% gestegen tot 3,2 biljoen dollar, volgens een Nikkei Asia-analyse die deze week door Palo Alto is gepubliceerd.

Het cijfer is de nieuwste en scherpste kwantificering van een probleem dat zich het hele jaar heeft opgebouwd: de enorme kapitaalkosten van AI-datacenters, chips en stroom worden steeds meer gefinancierd via structuren die de verplichtingen buiten de boeken houden die bedrijven aan investeerders rapporteren. Voor iedereen die de nieuwste AI-ontwikkelingen en de financiële techniek daaronder volgt, suggereren de cijfers dat de AI-uitbreiding plaatsvindt in een tempo dat zelfs Wall Street-veteranen moeite hebben om te modelleren. Voor meer context over dit verhaal, zie ons meer AI-verhalen.

Wat "verborgen" AI-schulden eigenlijk betekenen

Buitenbalansfinanciering is een oud instrument dat nu opnieuw wordt gebruikt. In plaats van rechtstreeks te lenen – wat tot uiting komt als schulden, de kredietwaardigheid onder druk zet en de financieringskosten kan verhogen – kan een bedrijf zijn uitgaven onderbrengen in speciale voertuigen, leasestructuren, joint ventures of leveranciersovereenkomsten die in de jaarrekening niet als bedrijfsschulden verschijnen. De contante verplichtingen zijn reëel, maar vallen buiten de grote schuldencijfers waar beleggers traditioneel naar kijken.

Uit de analyse van Nikkei blijkt dat deze categorie van AI-gerelateerde verplichtingen bij Amerikaanse technologiegiganten in slechts zes maanden tijd bijna is verdubbeld. In de eerdere analyse van het Amerikaanse medium, die halverwege het jaar werd gepubliceerd, werden de verborgen schulden van vijf Amerikaanse technologiegiganten op 1,65 biljoen dollar geschat en werden de financieringsstructuren als ondoorzichtig beschreven. Het nieuwe cijfer – 3,2 biljoen dollar, een stijging van 90% – impliceert dat het tempo van AI-financiering buiten de balans versnelt en niet stabiliseert.

De prikkel is niet mysterieus, zoals marktwaarnemers tijdens de gehele opbouw hebben opgemerkt: bedrijven die honderden miljarden aan conventionele schulden hebben toegevoegd, zouden te maken krijgen met druk op de kredietwaardigheid, dus structuren die buiten de totale balans blijven uitgeven zijn duidelijk aantrekkelijk – ook al maken ze het voor investeerders moeilijker om de volledige hefboomwerking achter de beloften van de sector te zien.

De bredere financieringswapenwedloop

De Nikkei-bevinding komt terecht in een reeks gerelateerde onthullingen die samen schetsen hoe de AI-uitbreiding wordt betaald.

Oracle, een van de meest agressieve datacenterbouwers, heeft deze week een aanvraag ingediend om voor 20 miljard dollar aan aandelen en obligaties te verkopen om de AI-uitbreiding te financieren terwijl de aandelen dalen – een poging om de financiering te versterken die Reuters en andere verkooppunten in verband brachten met de nervositeit van investeerders over de toenemende cloudverplichtingen van het bedrijf. AMD rapporteerde in het derde kwartaal de omzet uit datacenters met 97% jaar-op-jaar tot 8,55 miljard dollar en gaf sterke richtlijnen af, terwijl het ongeveer 1 miljard dollar aan kwartaallasten bekendmaakte in verband met de chipleveringsovereenkomsten met OpenAI en Meta.

De verplichtingen van bedrijven op het gebied van AI bereiken een schaal die twee jaar geleden nog fantasierijk zou hebben geleken. De herziene IPO-aanvraag van Anthropic onthulde ongeveer $895,4 miljard aan aankoopverplichtingen, en de verhoogde cloudtoezegging aan Google bedraagt ​​nu zo'n $121 miljard volgens de aantekeningen van analisten die rond de deal cirkelen. Marvell stemde ermee in om Lumentum, fabrikant van optische componenten, over te nemen in een megadeal van $ 115 miljard die expliciet werd aangeboden als een weddenschap op de optische toekomst van AI.

Bij elk van deze transacties is sprake van echt geld dat vandaag de dag wordt verplaatst tegen inkomsten die binnenkomen – als het binnenkomt – over vele jaren. De Nikkei-analyse suggereert dat het onzichtbaar gefinancierde deel van dat tekort een systemisch getal is geworden in plaats van een bedrijfsnieuwsgierigheid.

Zorgen over financiële stabiliteit worden mainstream

Wat aan het begin van het jaar een marginale zorg was, is nu een expliciet onderwerp van financieel commentaar. Bloomberg publiceerde deze week een opiniekolom waarin hij betoogde dat de hausse aan AI-investeringen de kiem zou kunnen leggen voor een nieuwe financiële crisis en pleitte voor sterker financieel toezicht, terwijl de CEPR, een Europees economisch onderzoeksnetwerk, nu een speciale ‘AI Bubble Monitor’ onderhoudt die de financiering van de bouw volgt.

In een opvallend datapunt dat deze week circuleerde, meldde Yahoo Finance dat Amerikaanse hedgefondsen elke positie in AI-aandelen die ze sinds 2025 hebben opgebouwd, hebben verkocht – ook al blijft indexhoudend pensioengeld volledig blootgesteld. Ook de Europese aandelen gingen onderuit, waarbij Bloomberg rapporteerde dat de aandelen daalden omdat de Amerikaanse middellangetermijnresultaten nieuwe zorgen over de AI-waarderingen aanwakkerden.

De vergelijking die boven alles hangt is 2008 – niet omdat AI-datacenters in mechanische zin op hypotheekobligaties lijken, maar omdat beide episoden te maken hebben met ondoorzichtige hefboomwerking, in elkaar grijpende verplichtingen tussen geconcentreerde tegenpartijen en activawaarden die afhankelijk zijn van omzetprognoses die niemand kan verifiëren. Analisten die in de verslaggeving van deze week worden aangehaald, komen steeds terug op dezelfde waarschuwing: de concentratie van AI-verplichtingen onder een handvol giganten, die deels uit de boeken worden gefinancierd, betekent dat een teleurstelling in de vraag zich snel zal verspreiden.

Wat het betekent voor beleggers

Voor beleggers is de praktische conclusie dat de totale schuld/eigen vermogen-ratio's van de grote technologiebedrijven de hefboomwerking van de sector aanzienlijk onderschatten. Het bedrag van 3,2 biljoen dollar is op zichzelf geen voorspelling van een crisis – de uitbouw van AI zou wel eens de beloofde rendementen kunnen opleveren – maar het verandert de risicoberekening. Een groter deel van de financiering van de hausse is verborgen, geconcentreerd en afhankelijk van het feit of de inkomsten al dan niet opduiken.

De volgende test zal openbaarmaking zijn. Als toezichthouders of ratingbureaus AI-gerelateerde speciale voertuigen, leaseverplichtingen en leveranciersfinanciering in gerapporteerde cijfers beginnen te drukken, zou de schijnbare invloed van de sector van de ene op de andere dag kunnen stijgen – waardoor het risico opnieuw wordt gewaardeerd in een markt die de AI-infrastructuur heeft geprijsd alsof deze risicoloos is. Tot die tijd is de tweejaarlijkse boekhouding van Nikkei misschien wel het duidelijkste venster dat iemand heeft op wat de AI-boom feitelijk te danken heeft.

---

Blijf Voorop met AI

Het laatste AI-nieuws, analyses en doorbraken — allemaal op één plek.

Lees meer AI-nieuws →